Ομήρου «Οδύσσεια»

Ραψωδία α’ (στίχ. 1-25)

Προοίμιο: εισαγωγή-πρόλογος

    · Επίκληση ποιητή στη Μούσα (να του δώσει έμπνευση)

    · Διήγηση (παρουσιάζεται σύντομα η υπόθεση του έπους)

    · Παράκληση (ζητείται από τη Μούσα να ορίσει το χρονικό σημείο έναρξης της αφήγησης)

Η Οδύσσεια έχει δύο προοίμια:

    1. Το προοίμιο του ποιητή (στίχ. 1-13)

    2. Το προοίμιο της Μούσας (στίχ. 14-25)

Περιεχόμενο 1^ου Προοιμίου

· Η θεϊκή επίκληση που αφενός δυναμώνει την αυτοπεποίθηση του ποιητή κι αφετέρου δίνει κύρος στο λόγο του και καθιστά το έργο θεόπνευστο.

· Ηθογραφείται ο κεντρικός ήρωας της ιστορίας χωρίς όμως ν’ αναφέρεται το όνομά του.

· Προσδιορίζεται η αρχή των περιπετειών του ήρωα.

· Αναφέρονται σύντομα τα παθήματα του Οδυσσέα και των συντρόφων του.

Περιεχόμενο 2^ου Προοιμίου

  · Αντίθεση πολλών αρχηγών Τρωικού πολέμου – Οδυσσέα

  · Η Καλυψώ κι ο Ποσειδώνας εμποδίζουν την επιστροφή του Οδυσσέα στην Ιθάκη.

  · Ο Οδυσσέας νοσταλγεί την πατρίδα και αγαπά τη γυναίκα του, την Πηνελόπη.

  · Ο ήρωας θα επιστρέψει στην Ιθάκη, όπου όμως θα βρεθεί αντιμέτωπος με πολλές δυσκολίες.

ΚΥΚΛΙΚΟ ΣΧΗΜΑ: τεχνική – σύμφωνα με την οποία- ένας στίχος ολοκληρώνεται ακριβώς ή περίπου με τον ίδιο τρόπο με τον οποίο αρχίζει.

ΗΘΟΓΡΑΦΗΣΗ ΟΔΥΣΣΕΑ:

  · επινοητικός εφευρετικός, πολύξερος, εύστροφος, πονηρός (τον άνδρα τον πολύτροπο)

  · πορθητής, καστροκατακτητής με το τέχνασμα του Δούρειου ίππου (… της Τροίας πάτησε το κάστρο το ιερό)

  · έμπειρος, σοφός, γνώστης ανθρώπινης συμπεριφοράς (… βρέθηκε ως τα πέρατα … έμαθε πολλών ανθρώπων τις βουλές)

  · πολύπαθος και πολυβασανισμένος (πάθη πολλά που τον σημάδεψαν)

  · φιλέταιρος, άξιος και υπεύθυνος ηγέτης (σηκώνοντας το βάρος … συντρόφους)

  · ευσεβής, υπάκουος, πειθαρχημένος, σε αντίθεση με τους συντρόφους του (γιατί εκείνοι … τη μέρα)

  · φιλόπατρις και νοσταλγός της πατρίδας (πόθος γυρισμού)

  · καλός σύζυγος

  · θεοσεβής (οι θεοί τον συμπαθούσαν…)